بلبرینگها یکی از حیاتیترین اجزای سیستمهای دوّار هستند و عملکرد صحیح آنها به عوامل متعددی از جمله بار، روانکاری و دما وابسته است. یکی از مهمترین پارامترهایی که در انتخاب بلبرینگ باید به آن توجه شود، سرعت حدی (Limiting Speed) است. در این مقاله از بازرگانی اسپین بلبرینگ بهصورت کامل توضیح میدهیم که سرعت حدی چیست، چرا اهمیت دارد و چگونه توسط شرکتهای معتبر مانند SKF تعیین میشود.
سرعت حدی بلبرینگ چیست؟
سرعت حدی به بیشترین سرعت مجاز دوران یک بلبرینگ در شرایط استاندارد و ایمن گفته میشود.
این سرعت مقداری ثابت و تجربی است که تولیدکنندگان (مثل SKF، FAG، NSK) آن را بر اساس آزمونهای عملی و استانداردهای بینالمللی ارائه میکنند.
به صورت ساده:
اگر بلبرینگ با سرعتی بالاتر از سرعت حدی بچرخد، دما افزایش مییابد، روانکار تخریب میشود، سایش زیاد میشود و احتمال خرابی ناگهانی وجود دارد.
چرا سرعت حدی اهمیت دارد؟
اهمیت این پارامتر زمانی بیشتر میشود که سیستم شما دارای یکی از شرایط زیر باشد:
- موتور الکتریکی با دور بالا
- فنها و بلوئرها
- تجهیزات CNC
- ابزار دقیق و رباتیک
- توربوشارژرها
- بلبرینگهای کوچک و مینیاتوری
اگر بلبرینگ بالاتر از سرعت حدی خود کار کند، موارد زیر رخ میدهد:
- افزایش شدید دما
- کاهش عمر روانکار
- تغییر شکل قفسه
- افزایش اصطکاک
- احتمال قفل کردن یا از بین رفتن کامل بلبرینگ
به همین دلیل در انتخاب بلبرینگ، توجه به سرعت حدی به اندازه ظرفیت بار و نوع آببند اهمیت دارد.
عوامل مؤثر بر سرعت حدی
سرعت حدی یک عدد ثابت نیست و به متغیرهای مختلفی بستگی دارد:
1) نوع بلبرینگ و طراحی داخلی
بلبرینگها با طراحیهای مختلفی ساخته میشوند و هر کدام سرعت حدی متفاوتی دارند:
- بلبرینگ شیار عمیق → سرعت حدی بالا
- بلبرینگ تماس زاویهای → سرعت متوسط تا بالا
- بلبرینگ کفگرد → سرعت پایین
- بلبرینگهای سرامیکی یا هیبریدی → بسیار پرسرعت
2) نوع قفسه (Cage)
جنس قفسه به شدت روی سرعت اثر دارد:
- قفسه پلیآمید → مناسب سرعتهای بالا
- قفسه فولادی → سرعت متوسط، مقاومت بالا
- قفسه برنجی → مناسب بارهای سنگین، سرعت کمتر
3) نوع آببند (Seal/Shield)
- بلبرینگ باز (Open) → مناسب بیشترین سرعت
- بلبرینگ شیلددار (ZZ) → کمی کمتر
- بلبرینگ سیلددار (2RS) → سرعت کمتر به دلیل تماس لاستیک با رینگ
4) نوع روانکاری
روغن → مناسب سرعت بالا
گریس → مناسب متوسط
گریسهای مخصوص سرعت بالا → برای دورهای خاص
5) بار محوری و شعاعی
هرچه بار بیشتر باشد، سرعت قابلتحمل کاهش مییابد.
سرعت حدی چگونه تعیین میشود؟
شرکتهای معتبر مانند SKF سرعت حدی را بر اساس موارد زیر تعیین میکنند:
تست عملی تحت بار استاندارد
دمای مشخص (معمولاً 70 تا 100 درجه)
نوع روانکار
نوع قفسه
کیفیت فولاد
تلرانسها و دقت ساخت (ABEC / ISO)
برای مثال:
یک بلبرینگ 6205 معمولی میتواند تا حدود ۱۱٬۰۰۰ تا ۱۴٬۰۰۰ RPM کار کند اما همین بلبرینگ از برند SKF با قفسه پلیآمید و گریس مخصوص، تا ۲۰٬۰۰۰ RPM نیز قابلاستفاده است.
تفاوت سرعت حدی و سرعت مرجع
بسیاری از افراد این دو اصطلاح را اشتباه میگیرند:
- سرعت حدی (Limiting Speed)
- بیشترین سرعت مجاز از نظر دما و روانکاری
- عددی تجربی و تعیینشده توسط سازنده
- سرعت مرجع (Reference Speed)
سرعتی که در آن بلبرینگ میتواند بهصورت طولانی بدون افزایش بیش از حد دما کار کند
نشانههای عبور از سرعت حدی
اگر بلبرینگ از سرعت حدی عبور کند، علائم زیر ظاهر میشود:
افزایش دمای ناگهانی
بوی سوختگی گریس
تغییر رنگ رینگ
لرزش شدید
صدای غیرعادی
کاهش شدید طول عمر
چرا SKF بهترین انتخاب برای سرعتهای بالا است؟
بلبرینگ SKF به دلیل موارد زیر برای سرعتهای بالا شناخته شدهاند:
- دقت ساخت بسیار بالا
- تلرانس حداقلی
- قفسههای سبک و مقاوم
- روانکاری تخصصی کارخانهای
- فولاد فوقخالص
- تولید یکنواخت و کمارتعاش
به همین دلیل هنگام نگارش این مقاله، هدفگذاری ما در بازرگانی اسپین بلبرینگ، معرفی و لینکدهی به انواع بلبرینگ SKF مخصوص سرعت بالا است.
بدون دیدگاه